Od 1 października 2026 roku import stali do UE wymaga podania w zgłoszeniu celnym państwa, w którym stal została wytopiona i wylana, oraz dokumentu, który to potwierdza. Wymóg wynika z rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2026/1963 z 28 sierpnia 2026 roku, wydanego na podstawie rozporządzenia (UE) 2026/1384 w sprawie unijnego rynku stali.
Artykuł 2 ust. 3 rozporządzenia 2026/1963 przewiduje odrzucenie przywozu zgłoszonego bez możliwych do zweryfikowania dowodów, więc sama deklaracja w zgłoszeniu sprawy nie zamyka. O tempie pierwszych odpraw po tej dacie decydują trzy rzeczy: czym kraj wytapiania i wylewania różni się od kraju pochodzenia, jakie dokumenty przyjmie organ celny oraz co ustalono z dostawcą przed wysyłką.
Najważniejsze fakty
- Dowód państwa wytopu obejmuje import stali do UE w 26 kategoriach wyrobów surowych z załącznika I do rozporządzenia (UE) 2026/1384 i obowiązuje od 1 października 2026 roku.
- Dokumentem podstawowym jest zaświadczenie z zakładu produkcyjnego, w praktyce celnej znane jako Mill Test Certificate, z państwem wytapiania i wylewania oraz numerem wytopu.
- Do 30 września 2027 roku osiem innych dokumentów zastępuje zaświadczenie samodzielnie, później działają już tylko uzupełniająco.
- Państwo wytopu zgłasza się kodami dokumentów TARIC. Komisja nie opublikowała jeszcze ich wykazu.
- Równolegle działają kontyngenty na stal z rozporządzenia 2026/1384: 18 345 922 tony rocznie i stawka 50 procent poza limitem.
Co się zmienia w imporcie stali od 1 października
Rozporządzenie 2026/1963 stosuje się od 1 października 2026 roku i określa rodzaj dowodu, jakim importer potwierdza państwo wytopu przywożonej stali. Wcześniej, od 1 lipca 2026 roku, zaczęło działać rozporządzenie (UE) 2026/1384, które zastąpiło środki ochronne z rozporządzenia wykonawczego (UE) 2019/159.
Które wyroby obejmuje załącznik I do rozporządzenia 2026/1384
Dowód państwa wytopu obejmuje surowe wyroby hutnicze, nie towary gotowe ze stali. Załącznik I wymienia 26 kategorii produktu rozpisanych na 30 pozycji z podziałami A i B, każdą z nazwą i kodami CN: od blach walcowanych na gorąco i na zimno, przez walcówkę, pręty zbrojeniowe i kształtowniki, po rury i drut. Numery 11 i 23 w wykazie nie występują.
| Kategoria | Nazwa kategorii produktu | Kody CN |
|---|---|---|
| 1A, 1B | Walcowane na gorąco arkusze i taśmy ze stali niestopowej i pozostałej stopowej | 7208, 7211, 7212 60, 7225, 7226 |
| 2 | Walcowane na zimno arkusze ze stali niestopowej i pozostałej stopowej | 7209, 7211, 7225, 7226 |
| 3A, 3B | Blachy elektrotechniczne inne niż teksturowane | 7209, 7225 19 90, 7226 19 80 |
| 4A, 4B | Produkty walcowane płaskie z powłokami metalowymi | 7210, 7212, 7225, 7226 oraz kody TARIC |
| 5 | Produkty walcowane płaskie z powłokami organicznymi | 7210 70 80, 7212 40 80 |
| 6 | Wyroby cynowane | 7209 18 99, 7210, 7212 |
| 7 | Blacha quarto ze stali niestopowej i pozostałej stopowej | 7208, 7210 90 30, 7225 40 |
| 8 | Walcowane na gorąco arkusze i taśmy ze stali nierdzewnej | 7219, 7220 11, 7220 12 |
| 9 | Walcowane na zimno arkusze i taśmy ze stali nierdzewnej | 7219, 7220 |
| 10 | Walcowana na gorąco blacha quarto ze stali nierdzewnej | 7219 21 |
| 12 | Pręty zwykłej jakości i kształtowniki lekkie | 7214, 7215 90, 7216, 7228 |
| 13 | Sztaby i pręty zbrojeniowe | 7214 20 00, 7214 99 10 |
| 14 | Pręty i kształtowniki lekkie ze stali nierdzewnej | 7222 |
| 15 | Walcówka ze stali nierdzewnej | 7221 00 |
| 16 | Walcówka ze stali niestopowej i pozostałej stopowej | 7213, 7227 |
| 17 | Kątowniki, kształtowniki i profile z żeliwa lub stali niestopowej | 7216 31 do 7216 33 |
| 18 | Ścianka szczelna | 7301 10 00 |
| 19 | Elementy konstrukcyjne torów kolejowych lub tramwajowych | 7302 10, 7302 40 00 |
| 20 | Rury gazowe | 7306 30 41 do 7306 30 77 |
| 21 | Profile zamknięte | 7306 61 |
| 22 | Nierdzewne przewody rurowe i rury, bez szwu | 7304 11, 7304 22 do 7304 49 |
| 24 | Inne przewody rurowe bez szwu | 7304 19 do 7304 90 |
| 25A, 25B | Duże przewody rurowe spawane | 7305 |
| 26 | Inne rury spawane | 7306 |
| 27 | Sztaby wykończone na zimno | 7215, 7228 10 90, 7228 50 |
| 28 | Drut ze stali niestopowej | 7217 |
Kategorie 4A i 4B schodzą poniżej ośmiu cyfr i wskazują także kody TARIC, więc przy wyrobach płaskich z powłokami metalowymi mapowanie robi się na pełnym kodzie ze zgłoszenia, nie na pozycji taryfowej. Wyrób spoza tego wykazu, na przykład śruba z pozycji 7318 albo naczynie kuchenne z pozycji 7323, zostaje poza obowiązkiem zgłoszenia państwa wytopu.
Kraj wytapiania i wylewania to nie kraj pochodzenia
Motyw 3 rozporządzenia 2026/1963 definiuje państwo wytapiania i wylewania jako pierwotne miejsce, w którym stal surowa i żelazo powstają w postaci płynnej w piecu, a po wytopieniu zostają odlane do pierwszego stanu stałego. Definicja obejmuje też przetapianie złomu, a motyw 22 rozporządzenia 2026/1384 dodaje, że tym pierwszym stanem bywa półprodukt: płyta, kęs albo wlewek.
Pochodzenie celne rządzi się inną logiką: stal wytopiona w jednym państwie i przetworzona w drugim w sposób nadający nowe pochodzenie staje się towarem tego drugiego kraju. Dla nowego obowiązku liczy się miejsce pierwszego wytopu, więc walcowanie, powlekanie czy spawanie w kolejnym kraju niczego w tej rubryce nie zmienia. Dwie informacje w zgłoszeniu mogą wskazywać dwa różne państwa i jest to stan prawidłowy.
Szybka wycena
importu wyrobów stalowych
Spedytor sprawdzi, czy wyrób wchodzi do załącznika I, i wskaże dokumenty potrzebne przy odprawie.
Zaświadczenie z zakładu produkcyjnego i numer wytopu
Artykuł 1 ust. 1 rozporządzenia 2026/1963 wskazuje jeden dokument podstawowy: zaświadczenie z zakładu produkcyjnego z państwem wytapiania i wylewania oraz numerem wytopu. Tym określeniem posługuje się polska wersja Dziennika Urzędowego. W praktyce celnej funkcjonuje nazwa branżowa Mill Test Certificate, a w polskich hutach odpowiada mu atest hutniczy według normy EN 10204.
Zaświadczenie nie ma formatu zharmonizowanego. Motyw 9 opisuje je jako dokument powszechnie uznawany za główny sposób potwierdzenia państwa pochodzenia stali, wymagany już dziś przy wywozie do części państw spoza Unii. Huty wystawiają go rutynowo, więc zmiana sprowadza się do pozyskania dokumentu wcześniej.
Osiem dokumentów zastępczych do 30 września 2027 roku
Artykuł 1 rozporządzenia 2026/1963 wymienia osiem rodzajów dokumentów, które organ celny może wziąć pod uwagę: faktury, specyfikacje wysyłkowe, certyfikaty i klauzule jakości w zleceniach lub umowach zakupu, długoterminowe deklaracje dostawców, dokumenty produkcyjne, dokumenty celne z państwa wywozu, korespondencję handlową i opisy produkcji. Lista w ustępach 2 i 3 jest identyczna, różni je rola.
Ścieżka zastępcza ma swoją cenę: artykuł 2 ust. 1 nakazuje organom celnym kontrolę dokumentacji, a motyw 9 zapowiada, że weryfikacja może opóźnić zastosowanie właściwej stawki.
Po 30 września 2027 roku zaświadczenie staje się dokumentem obowiązkowym, a pozostałe dowody zostają w roli uzupełniającej. Motyw 13 zastrzega, że Komisja może zmienić wykaz w każdej chwili.
Jak zgłosić państwo wytopu w odprawie celnej
Artykuł 2 ust. 2 przewiduje zgłoszenie państwa wytopu za pomocą kodów dokumentów TARIC, ale samo rozporządzenie kodów nie wymienia. Nie zawiera ich też komunikat Komisji z 31 sierpnia 2026 roku, a polska administracja celna na 14 września 2026 roku nie opublikowała wytycznych do zgłoszenia.
Skutek prawny opisuje artykuł 2 ust. 3: przywóz zgłoszony bez możliwych do zweryfikowania dowodów zostaje odrzucony. Agencja celna działa na podstawie dokumentów otrzymanych od importera, więc dane o wytopie trafiają do obsługi celnej razem z kompletem przewozowym, a nie po przybyciu towaru do portu. Przydaje się też sprawdzenie, czy firma ma aktywny numer EORI.
Kontyngenty na stal i stawka poza limitem
Rozporządzenie 2026/1384 otwiera kontyngenty na stal w łącznej wysokości 18 345 922 ton rocznie, ze stawką 50 procent wartości poza limitem wobec 25 procent w poprzednim systemie. Nowe cło na stal dolicza się do ceł już obowiązujących, w tym antydumpingowych i wyrównawczych. Kontyngentami zarządza się kwartalnie, w roku biegnącym od 1 lipca do 30 czerwca.
Limity topnieją szybko: w skali Unii po osiemnastu dniach wykorzystanie sięgnęło 44 procent wobec 34 procent rok wcześniej, a przy blachach powlekanych organicznie 87 procent. Wyłączone z kontyngentów są Islandia, Liechtenstein i Norwegia.
Nowy obowiązek a zakaz przywozu rosyjskiej stali
Od 30 września 2023 roku artykuł 3g ust. 1 lit. d rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, w brzmieniu z rozporządzenia 2023/1214, zakazuje przywozu wyrobów z żelaza i stali przetworzonych w państwie trzecim z rosyjskiego wsadu, a importer przedstawia dowody kraju pochodzenia materiałów. Nowe rozporządzenie niczego w tym przepisie nie zmienia.
| Cecha | Reżim sankcyjny, art. 3g 833/2014 | Reżim przejrzystości, 2026/1963 |
|---|---|---|
| Pytanie organu | Czy wsad pochodzi z Rosji | W którym państwie stal wytopiono i wylano |
| Dokument główny | Zaświadczenie huty jako przykład dowodu | Zaświadczenie z zakładu produkcyjnego, wymagane |
| Zakres towarowy | Załącznik XVII: pozycje 7206 do 7229 i dział 73 | Załącznik I do 2026/1384: wybrane kody CN |
Załącznik XVII sięga dalej niż załącznik I, bo obejmuje cały dział 73, czyli także wyroby gotowe: śruby i nakrętki z pozycji 7318, naczynia kuchenne z pozycji 7323, konstrukcje stalowe z pozycji 7308. Żadnej z tych pozycji nie ma w załączniku I, więc państwa wytopu przy nich się nie zgłasza, a dowód nierosyjskiego pochodzenia wsadu, w praktyce oświadczenie eksportera lub producenta, obowiązuje bez zmian.
Zakresy pokrywają się częściowo, więc mapowanie kodów CN wykonuje się osobno dla każdego aktu. Przy wyrobie objętym oboma wykazami importer składa dwa odrębne dowody: o państwie wytopu i o pochodzeniu wsadu.
Co uzgodnić z dostawcą, zanim towar wypłynie
Towar, który dotrze do Unii po 1 października 2026 roku, opuszcza port załadunku znacznie wcześniej, a zaświadczenie powstaje w hucie, nie u eksportera. Przygotowanie rozkłada się na sześć czynności i każda z nich wypada przed zamknięciem zamówienia, nie przy odprawie.
Lista kontrolna dla działu zakupów
- Zmapowanie kodów CN kupowanych wyrobów na kategorie z załącznika I.
- Klauzula w zamówieniu i umowie ramowej o przekazaniu zaświadczenia wraz z numerem wytopu.
- Ustalenie momentu przekazania dokumentu, najlepiej razem z awizacją gotowości towaru.
- Sprawdzenie, czy dokument wskazuje państwo wytopu, a nie kraj wysyłki lub siedzibę eksportera.
- Zestaw dowodów zastępczych dla dostawców, którzy zaświadczenia jeszcze nie wystawiają.
- Przekazanie kompletu agencji celnej przed przybyciem towaru.
Przy dostawach z Turcji, Indii, Chin i Ukrainy obieg dokumentu warto zaplanować na pełny cykl zamówienia naprzód. Wdrożenie obowiązków z rozporządzenia PPWR pokazało, że o tempie pierwszych odpraw decydują ustalenia z dostawcą.
Stan na 14 września 2026 roku. Wykaz kodów dokumentów TARIC i krajowe wytyczne do zgłoszeń celnych pozostają w opracowaniu. Materiał jest aktualizowany wraz z publikacją kolejnych dokumentów, a klienci Polish Forwarding Company otrzymują informację o zmianach bezpośrednio.
Polish Forwarding Company to niezależny operator logistyczny z 13 oddziałami w Polsce i zespołem ponad 140 specjalistów. Certyfikaty branżowe (AEO, IATA, FIATA, FMC, GDP, GMP+, HACCP oraz NATO NCAGE) otwierają dostęp do rynków i branż o wysokich wymaganiach regulacyjnych. Własna agencja celna w Gdyni (81-368 Gdynia, ul. Pułaskiego 8/504) ze statusem AEO prowadzi odprawy importowe wyrobów stalowych.
Najczęściej zadawane pytania
Wątpliwości importerów skupiają się na siedmiu punktach: różnicy wobec kraju pochodzenia, treści zaświadczenia, dowodach zastępczych, sposobie zgłoszenia, stawce poza kontyngentem i relacji do sankcji.
Źródła: eur-lex.europa.eu, rozporządzenie 2026/1384, rozporządzenie 2026/1457, Komisja Europejska, rozporządzenie 2023/1214, FAQ Komisji Europejskiej, PUESC, WNP.PL
