17 marca 2026 roku to data, którą każdy importer i eksporter odzieży powinien mieć zaznaczoną na czerwono w kalendarzu. Od tego dnia system SENT (system monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów) obejmuje nową grupę produktów: artykuły odzieżowe, odzież używaną i obuwie. Do tej pory SENT dotyczył głównie paliw, alkoholu i wyrobów tytoniowych. Teraz dochodzi do tego segment, który generuje miliardy złotych obrotu rocznie i angażuje tysiące firm w całym łańcuchu dostaw.
Zmiany wynikają z rozporządzenia Ministra Finansów z 10 września 2025 r. (Dz.U. 2025/1244) i mają jeden cel: ograniczenie nadużyć podatkowych w branży tekstylnej i obuwniczej. Dla firm zajmujących się importem, eksportem lub wewnątrzwspólnotowymi dostawami odzieży oznacza to nowe obowiązki administracyjne, konieczność rejestracji na platformie PUESC i ryzyko wysokich kar finansowych w przypadku zaniedbań.
Jakie towary podlegają zgłoszeniu w systemie SENT?
Nowe przepisy obejmują cztery grupy towarowe, identyfikowane według klasyfikacji celnej CN. Każda z nich ma odrębny próg ilościowy, po którego przekroczeniu przewóz wymaga zgłoszenia w SENT.
- Dział 61 CN (artykuły odzieżowe i dodatki z dzianin): masa brutto przesyłki powyżej 10 kg
- Dział 62 CN (artykuły odzieżowe i dodatki, inne niż z dzianin): masa brutto powyżej 10 kg
- Kod CN 6309 00 00 (odzież używana i pozostałe artykuły używane): masa brutto powyżej 10 kg
- Dział 64 CN (obuwie, z wyłączeniem części obuwia z pozycji CN 6406): więcej niż 20 sztuk w przesyłce (czyli ponad 10 par)
Osobna uwaga dotyczy reguły agregacji przesyłek mieszanych. Jeżeli w jednej przesyłce znajdują się towary z co najmniej dwóch działów (np. koszulki z działu 61 i buty z działu 64), próg 10 kg liczy się od łącznej masy brutto. Nawet niewielkie partie odzieży i obuwia, które osobno nie przekraczają progu, po zsumowaniu mogą wymagać zgłoszenia.
Kto odpowiada za zgłoszenie przewozu?
Obowiązek raportowania w SENT nie spoczywa na jednym podmiocie. Zależy od kierunku transportu i roli, jaką firma pełni w łańcuchu dostaw.
Przy imporcie do Polski (nabycie wewnątrzwspólnotowe lub import z państw trzecich) za zgłoszenie odpowiada podmiot odbierający, czyli firma kupująca towar. Przy eksporcie i wewnątrzwspólnotowej dostawie obowiązek przechodzi na podmiot wysyłający. Przy tranzycie przez terytorium Polski zgłoszenia dokonuje przewoźnik.
Przypisanie głównego obowiązku zgłoszenia jednemu podmiotowi nie zwalnia pozostałych uczestników z ich powinności. Przewoźnik musi uzupełnić swoją część danych w zgłoszeniu SENT i uruchomić lokalizator GPS na czas przewozu. Nadawca lub odbiorca przekazują przewoźnikowi numer referencyjny SENT przed rozpoczęciem transportu.
Wyłączenia z obowiązku zgłaszania
Nie każdy przewóz odzieży i obuwia wymaga zgłoszenia w SENT. Przepisy przewidują kilka wyłączeń, które mogą mieć znaczenie dla firm z odpowiednimi certyfikatami lub procedurami.
Status AEO (Authorised Economic Operator) zwalnia podmiot wysyłający lub odbierający z obowiązku dokonywania zgłoszeń SENT. To samo dotyczy przedsiębiorców, którzy zawarli z Szefem Krajowej Administracji Skarbowej umowę o współdziałanie. Wyłączenie to nie obejmuje jednak przewoźników realizujących tranzyt (art. 7 ustawy).
Zgłoszenie nie jest wymagane również wtedy, gdy przewożonym towarom towarzyszy faktura VAT w formie papierowej lub elektronicznej, umożliwiającej zapoznanie się z jej treścią. Uwaga: faktury w formacie XML (np. z KSeF) nie spełniają tego warunku, ponieważ nie pozwalają na bezpośrednie odczytanie treści podczas kontroli drogowej. Z kolei skan faktury wyświetlony na ekranie tabletu czy telefonu jest akceptowany.
Z monitorowania wyłączone są także paczki pocztowe przewożone przez operatorów pocztowych (standardowo do 20 kg i 300 cm sumy wymiarów) oraz przesunięcia międzymagazynowe w ramach jednej firmy, o ile towarzyszy im dokument MM (przesunięcie magazynowe).
Kary za brak zgłoszenia lub błędy w SENT
Kary za uchybienia w SENT biją po kieszeni. Ustawodawca nie oszczędził nikogo.
Kary naliczane są za każdy transport z osobna. Firma, która realizuje kilkadziesiąt przewozów miesięcznie, przy systematycznych zaniedbaniach ryzykuje kumulację sankcji sięgającą setek tysięcy złotych. Do tego dochodzą konsekwencje operacyjne: zatrzymanie środka transportu do czasu wyjaśnienia, opóźnienia w dostawach i zerwane terminy kontraktowe. W branżach sezonowych, takich jak moda, opóźnienie dostawy o kilka dni może oznaczać utratę całego zamówienia.
Pułapki operacyjne, na które trzeba uważać
Znajomość przepisów to jedno, ale w codziennej logistyce jest kilka scenariuszy, które łatwo przeoczyć.
Przesyłki mieszane z różnych działów CN. Firma sprowadza 7 kg koszulek (dział 61) i 5 kg butów (dział 64) w jednej przesyłce. Z osobna żaden z tych towarów nie przekracza progu. Razem mają 12 kg, co oznacza obowiązek zgłoszenia w SENT. Ta reguła agregacji jest jednym z najczęściej pomijanych elementów nowych przepisów.
Transporty „przy okazji”. Przepisy dotyczą nie tylko firm z branży fashion. Jeśli przedsiębiorstwo z sektora przemysłowego importuje maszyny, a w tym samym transporcie jedzie 15 kg odzieży roboczej BHP lub koszulki promocyjne z logo firmy, cały przewóz tej grupy towarowej podlega zgłoszeniu w SENT. Liczy się kod CN towaru, nie profil działalności firmy.
Faktury zagraniczne. Faktura wystawiona przez zagranicznego kontrahenta (np. z Chin czy Turcji) nie spełnia wymogów polskiej ustawy o VAT. Towary z taką dokumentacją nadal wymagają zgłoszenia w SENT.
Numer referencyjny SENT. Przewoźnik musi zweryfikować numer referencyjny przed rozpoczęciem transportu. Numer jest ważny przez 10 dni. Jeśli transport się opóźni i numer wygaśnie, konieczne jest wygenerowanie nowego zgłoszenia.
Jak się przygotować? Lista kontrolna dla importera i eksportera
Przepisy wchodzą w życie 17 marca 2026. Oto lista działań do natychmiastowej realizacji.
Weryfikacji kodów CN lepiej nie robić na własną rękę. Błędna klasyfikacja taryfowa oznacza nie tylko karę za nieprawidłowe zgłoszenie w SENT, ale może pociągnąć za sobą konsekwencje celne i podatkowe. Doświadczona agencja celna zweryfikuje kody i pomoże dostosować dokumentację.
Firmy, które regularnie importują lub eksportują odzież transportem drogowym lub kolejowym, powinny już teraz skontaktować się ze swoim spedytorem i ustalić, jak będzie wyglądał obieg zgłoszeń SENT po 17 marca. Im wcześniej wdrożysz procedury, tym mniejsze ryzyko kosztownych błędów w pierwszych tygodniach obowiązywania nowych przepisów.
Najczęściej zadawane pytania
Źródła: gov.pl, puesc.gov.pl, kpmg.com, ey.com, trans.info, accreo.pl
